Ofisimiz yalnızca işyerimiz değil, aynı zamanda da yaşam alanımız. Günün büyük bir bölümünü geçirdiğimiz ofisimizde öğle paydosunda veya molalarda arkadaşlarımızla oynayacağımız basit ve eğlenceli oyunlar, hem keyifli vakit geçirmemizi sağlar, hem de zihnimizi açıp yaratıcılığımızı geliştirir. Ofix Blog‘da bugünkü yazımızda, ofiste keyifli vakit geçirmemizi sağlayan ve analitik düşüncemizi geliştirmemize yardımcı olan domino oyununu tanıtacağız.

Domino nedir?

Kısaca ifade etmek gerekirse domino, iki ya da en fazla dört kişi arasında tahta, fildişi, kart, pul veya domino taşı adı verilen küçük taşlarla oynanan bir masa oyunudur. Bu oyunda, sayı değerleri üzerindeki noktalarla belirtilen 28 taş kullanılır. Taşlardan her biri, enlemesine bir çizgiyle ikiye ayrılmıştır. Oyunda amaç, sayıları aynı olan taşları birbiriyle eşleştirerek dizmektir. Elindeki tüm taşları dizen oyuncu, domino diyerek oyunu bitirir. Oyun bittikten sonra yapılan puanlamada, oyuncuların ellerinde kalan taşların sayı değeri ceza puanı olarak hanelerine eklenir.

Teknolojinin ilerlemesiyle birlikte domino oynamak için bilgisayarlar veya çeşitli oyun platformlarından yararlanmak mümkün olsa da bu ortamlarda gerçek bir rakiple oynamanın heyecanını bulmak biraz güç. Bu oyun eskiden kahvehanelerde sıkça oynanırdı. Günümüzde pek çok Avrupa ülkesinde ve Güney Amerika’da kahvehanelerde oynanmaya devam ediyor. Bu oyunu siz de ofiste arkadaşlarınızla oynayarak keyifli vakit geçirebilirsiniz.

Domino oyunu nasıl ortaya çıktı?

Domino oyununun kökeni hakkında farklı kaynaklarda farklı bilgilere rastlamak mümkün. Bunun en önemli nedeni, benzer oyunların farklı coğrafyalarda farklı tarih kesitlerinde oynanmış olması ve birbirlerinden bir şekilde etkilenerek gelişmesidir. Nitekim, kimi kaynaklarda domino oyununun ilk olarak 3. yüzyılda, kimi kaynaklarda ise 12. yüzyılda Çin’de oynanmaya başlandığı belirtilmekte. Fakat, Çin’de oynanan dominonun taşlarında boş kısımlar, yani 0 değeri yoktu. Taşların üzerindeki noktalar, bir çift zarla yapılabilecek olası atışlara denk düşecek şekilde işaretlenmişti.

Bugün oynandığı şekliyle dominonun 18. yüzyılda İtalya’da ortaya çıktığı şeklinde genel bir kabul var. İtalya’da bir salon oyunu olarak oynanan dominonun önce Fransa’ya, sonra da Fransız mahkumlar aracılığıyla İngiltere ve Kuzey Amerika’ya geçtiği sanılıyor. Bununla birlikte, Kuzey Amerika yerlileri arasında oynanan ve taş sayısı 150’yi bulan benzer bir oyunun olduğu da bilinmekte. İtalyanların dominosunun Amerika’da bu oyundan etkilenerek farklı şekillerde oynandığı düşünülüyor.

Oyuna domino isminin verilmesinin ise ilginç bir hikayesi var. İtalyancada “kukuletalı ruhban cübbesi” anlamına gelen domino sözcüğünün bu oyuna ismini vermesi, oyunda kullanılan kara taşların festivallerde giyilen ve yalnızca gözlerin görünmesine izin veren cübbelere benzetilmesinden kaynaklanıyor. Bu giysiler günümüzde de kış aylarında kilise korolarında kullanılmakta.

Domino taşlarının özellikleri nelerdir?

Normal bir takım domino taşlarının üzerinde 1’den 6’ya kadar sayı değeri belirten noktalar bulunmakta. Çizginin her iki tarafını gösterecek biçimde bu sayılar 6-6, 6-5, 6-4, 6-3, 6-2, 6-1, 6-0, 5-5, 5-4, 5-3, 5-2, 5-1, 5-0, 4-4, 4-3, 4-2, 4-1, 4-0, 3-3, 3-2, 3-1, 3-0, 2-2, 2-1, 2-0, 1-1, 1-0 ve 0-0 şeklindedir. Bununla birlikte, bazı takımlarda sayı dizileri 9-9, hatta 12-12’ye kadar çıkmakta.

Dominoda bir uç sayısı ortak olan taşlar bir dizi oluşturur ve çiftler yalnızca bir dizide, diğerleri ise iki ayrı dizide yer alır. Taş üzerindeki boş kısımlar 0’ı temsil eder. Oyunda 6 taşın bir kısmında hiçbir nokta bulunmaz. Oyundaki en büyük taş, iki tarafında da 6 nokta bulunan taştır. Üzerinde daha fazla nokta bulunan taşlara ağır taşlar, diğerlerine hafif taşlar denir.

Domino nasıl oynanır?

Domino oyunu dünya genelinde oynanan bir oyun olduğu için, bazı ülkelerde zaman içinde farklı oynama şekilleri ortaya çıkmış. Nitekim dominonun vist, muggins, matador ve aznif gibi farklı oynama şekilleri mevcut. Fakat, dominonun bazı değişmez kuralları da var. Biz burada domino oyununu tanıtırken, bu oyunun en yaygın oynama şeklini esas alacağız.

Oyuna başlarken, tüm taşlar numaralı kısımları alta gelecek şekilde yüzleri kapalı olarak masaya konur ve karıştırılır. Banka denilen kısma tüm taşlar yerleştirilir ve her oyuncu sırayla bir taş çeker. En yüksek taşı çeken oyuncu, başlama hakkı kazanır. Taşların yeniden karıştırılmasının ardından her oyuncu, bankadan sırayla ikişer veya üçer taş çekerek eline toplam 7 taş alır. Başlama hakkına sahip olan oyuncu, elindeki en yüksek çift taşı veya varsa ayaz taşını ya da istediği herhangi bir taşı masaya koyarak oyunu başlatır. Oyun başlangıcında ilk konan taş, masaya dik şekilde konur.

Oyunun başlamasıyla birlikte her oyuncu, yerdeki taşın uç sayılarından biriyle eşleşen bir taş koymaya başlar. Örneğin, oyunun başlangıç taşı 5-4 ise sıradaki oyuncu ya 5 ya da 4 uç sayısıyla oyunu devam ettirmelidir. Oyunda eşit uçlar yan yana dizilir, tek taşlar masaya paralel, çift taşlar ise dik şekilde konur. Elinde masadakiyle eşleşen bir taş olmayan oyuncu, uygun taşı buluncaya kadar bankadan taş çeker.

Domino oyununda puanlama nasıl yapılır?

Elindeki tüm taşları bitiren oyuncu, domino diyerek oyunu bitirir. Eğer oynayacak herhangi bir hamle kalmamışsa oyun kendiliğinden de bitebilir. Oyun bittikten sonra puanlamaya geçilir. Oyuncuların ellerinde kalan taşların üzerindeki tüm noktaların sayı değeri ceza puanı olarak hesaplanır ve hanelerine eklenir. 

Örneğin, 3-2 taşının ceza puanı 5’tir. Ayaz taşı olarak da adlandırılan 0-0 taşının ceza puanı ise 20’dir. Oyunun hangi ceza puanında biteceğini önceden belirleyebilirsiniz. Söz gelişi, oyun başlangıcında oyunun 100 veya 150 puanda bitmesine karar vermişseniz, bu puanı kim önce doldurursa yenilmiş olacaktır.

Domino oynarken nelere dikkat etmek gerekir?

Dominoda en önemli şey, rakibin taşlarını takip etmektir. Normal bir domino takımında her sayıdan toplam 7 adet vardır. Eğer taşları doğru bir şekilde takip ederseniz, rakibinizin önünü kesip bankadan taş çekmesini sağlayabilirsiniz. Uygun taşı bulana kadar bankadan taş çekecek olan rakibiniz, oyun bitiminde yüksek bir ceza puanı alacaktır. Oyunun en güzel tarafı ise rakiplerin analitik düşünce gücü ve strateji kurma yetenekleri hakkında doğru bir kanaat geliştirme fırsatı sunmasıdır. 

Tüm okurlarımıza sağlıklı, keyifli ve bol kazançlı günler diliyoruz…