Son yıllarda bağırsak hastalıkları hızlı bir artış ivmesinde. Başta sağlıksız beslenme olmak üzere bilinçsizlik, yanlış ve ezbere diyetler, paketli gıda tüketimindeki artış gibi pek çok nedenden dolayı bağırsak hastalıkları giderek artıyor. Günün büyük bir bölümünü ofiste ve masa başı işlerde geçiren beyaz yakalılar bu konuda çok daha dikkatli olmalı. Çünkü aşırı stres altında çalışan, gün içinde yeterince hareket etmeyen, ofiste sağlıklı beslenemeyen beyaz yakalılar bağırsak sağlığı konusunda çok daha dezavantajlı bir konumda. Peki, bağırsak sağlığı için neler yapmak gerekir? Sağlıklı bağırsak niçin önemlidir? Bağırsak sağlığı için beslenme programımızda nelere dikkat etmeliyiz? Ofix Blog‘da bu haftaki sağlık köşemizde, beyaz yakalılar için bağırsak sağlığı rehberi hazırladık. Bağırsak sağlığı ile ilgili merak ettiğiniz konular hakkında bu yazımızda çok şey bulabilirsiniz. 

Beslenme şeklinize dikkat etmelisiniz.

Bağırsak sağlığı konusunda her şeyden önce, beslenme şeklinize dikkat etmelisiniz. Günümüzde giderek yaygınlaşan sağlıksız beslenme şekilleri bağırsak sağlığına ciddi ölçüde zarar vermekte. Gün içinde kısa aralıklarla ve sık yemek tüketiyorsanız bağırsaklarınızda pek çok sindirim sorunu gelişebilir. Bağırsaklarınız eğer bazı besinlere karşı aşırı duyarlılık gösteriyorsa, en yakın sağlık kurumuna başvurarak gıda intoleransı testi yaptırmanızda yarar var. Özellikle laktoz ve glüten içeren besinler gıda intoleransına yol açabilmekte. Bağırsak hastalıkları içinde huzursuz bağırsak sendromu şikayeti gıda intoleransıyla yakından ilişkili. Gün içinde bağırsak sağlığı konusunda olumlu gelişmeler elde etmek için bağırsaklarınıza zarar veren yanlış beslenme alışkanlıklarınızdan kurtulmalısınız.

Karbonhidrat tüketiminizi sınırlandırmalısınız.

Karbonhidrat ağırlıklı beslenmek başka pek çok konuda olduğu gibi bağırsak sağlığı için de zararlı sonuçlar doğurmakta. Özellikle mevsim geçişlerinde ve kış döneminde vücudun karbonhidrat isteği artar. Fakat bununla birlikte, karbonhidrat tüketimindeki artışa bağlı olarak hazımsızlık oluşur ve bağırsak sağlığı bozulur. Güne eğer kahvaltı yapmadan başlıyorsanız, öğle saatlerine doğru enerjiniz düşecek ve vücudunuz sizi daha fazla karbonhidrat tüketmeye zorlayacaktır. Üstelik, tüketilen fazla karbonhidratlar beynin ihtiyaç duyduğu glikozu sağlamaz. Çünkü karaciğerde yağa dönüştürülerek depolanır. Vücudunuzun karbonhidrat ihtiyacını baskılamak için renkli sebze ve meyveleri tercih edebilirsiniz. Bu besinler, antioksidan bakımından da zengin birer kaynaktır ve bağırsak sağlığı için çok faydalıdır.

Yağlı yiyecekler bağırsak sağlığı için zararlıdır.

Vücudun artan karbonhidrat ihtiyacı nedeniyle yağlı yiyeceklere yönelik isteği de artmakta. Oysa yağlı yiyeceklerin sindirimi çok zordur ve bağırsak sağlığı üzerinde zararlı etkileri çok yüksektir. Öyle ki, yağlı yiyecekler kolon kanseri riskini arttırır, bağırsaklardaki zararlı bakterilerin çoğalmasına ve faydalı bakterilerin sayısının azalmasına yol açar. Bağışıklık sisteminin en önemli unsurlarından biri olan faydalı bakteriler, yağlı yiyecek tüketimiyle artan zararlı bakteriler karşısında etkinliğini yitirir. Bağırsak florasında başlayan bu değişim, beraberinde tüm metabolizmanın olumsuz etkilenmesine yol açar. Mevsim geçişlerini ve kış dönemini daha sağlıklı geçirmek için yağlı yiyeceklerden kesinlikle kaçınmalısınız. Her türlü kızartma ve paketli gıdada bağırsak sağlığı için zararlı yağlar mevcuttur. Faydalı yağlar içinse zeytinyağını tercih edebilirsiniz. Zeytinyağı aynı zamanda da iyi bir antioksidandır ve bağırsak florasını güçlendirir.

Hızlı yememeli, yavaş çiğnemelisiniz.

Hazımsızlıkla ilgili yapılan araştırmalara göre hızlı yemek yiyen ve lokmaları yeterince çiğnemeden yutan kişilerde hazımsızlık daha sık görülmekte. Beyaz yakalılar için hazırladığımız sağlıklı bağırsak rehberi içinde bu konuya da özellikle yer vermek istiyoruz. Nitekim hızlı yemek yemek, mide ve bağırsak hastalıklarının en önemli nedenleri arasındadır. Hızlı çiğnenen besinler midede yeterince sindirilmeden bağırsaklara taşınır. Ve bu durum, daha kısa sürede acıkmaya yol açar. Artan açlık hissi gıda tüketimini arttırdığı gibi, kan şekerini de yükseltir ve şekerin metabolize edilmesini zorlaştırır. Yemek yerken tüm lokmaları yavaş çiğneyerek yutarsanız hem daha az yemek yer, hem de bağırsak sağlığı konusunda daha olumlu sonuçlar elde edebilirsiniz.

Probiyotikleri ve prebiyotikleri ihmal etmemelisiniz.

Sağlıklı bağırsaklar için probiyotikler ve prebiyotiklerin önemi büyük. Bunlar içinde probiyotikler, bağırsaklarda yaşayan faydalı bakterilerdir. Prebiyotikler ise bu bakterilerin çoğalmasını sağlayan besin ögeleridir. Hem probiyotikler, hem de prebiyotikler bağırsak florasını güçlendirir ve bağırsakların daha iyi çalışmasını sağlar. En zengin probiyotik gıdalar yoğurt, kefir, ayran, peynir, tarhana ve turşudur. Prebiyotik bakımından zengin gıdalar ise sarımsak, elma, muz ve pırasadır. Bağırsak sağlığı için yapılması gerekenler arasında bu besinlerden en az bir-iki tanesini günlük düzenli olarak tüketirseniz çok faydasını görürsünüz. Probiyotik takviyeler konusunda ise hekiminize danışabilirsiniz. Fakat her şeyin doğalı daha makbul olduğu gibi, bağırsak sağlığı için de probiyotiklerin doğal olanı daha makbuldür. Eğer yapabiliyorsanız evde yoğurt ve turşu yaparak probiyotik ihtiyacınızı doğal yollardan karşılayabilirsiniz.

Hazır diyetlerden uzak durmalısınız.

Mevsim geçişlerinde ve özellikle ilkbahar döneminde geleneksel medya ve sosyal medyada hazır diyetlerin çokça reklamı yapılmakta. Fakat ne var ki, bu diyetler herhangi bir bilimsel temele dayanmadığı gibi, bağırsak florasına ciddi ölçüde zarar vermekte. Yaza hazırlık, formda kalmak, fazla kilolardan kurtulmak gibi amaçları hızlı şekilde karşıladığını iddia eden bu diyetler, tek tip beslenme şekli içermesinden dolayı tümüyle yanlış ve zararlıdır. Bu diyetlerin reklamı yapılırken önüne meşhur mankenlerin isminin eklenmesi bu gerçeği değiştirmemekte. Tek tip beslenmeye ve haftada 2, 3, hatta 5 veya 7 kilo verdirmeye dönük diyetlerin hiçbirine kesinlikle itibar etmemelisiniz. Bağırsak sağlığı için son derece zararlı olan bu diyetler, potansiyel bir metabolik sendrom nedenidir ve kişiyi zayıflatmaktan çok hasta eder. 

Kafeinli ve gazlı içecekleri azaltmalısınız.

Beyaz yakalılar arasında maalesef, kafeinli ve gazlı içecek tüketimi oldukça yüksek düzeyde. Ofiste çalışırken yanımızda enerji veren, motivasyonumuzu arttıran içecekler olmasını tercih edebiliyoruz. Ya da yemeklerin yanında gazlı içecek tüketerek yemekten aldığımız keyfi arttırabiliyoruz. Fakat ne var ki, vücutta biriken kafein nedeniyle bu içecekler bağırsak sağlığı için oldukça zararlıdır. Özellikle yemeklerin yanında veya hemen ardından tüketilen çay ve kahveler ile gazlı içecekler doğrudan hazımsızlık nedenidir. Bu nedenle, bağırsak sağlığınızı korumak için kafeinli ve gazlı içecek tüketiminizi sınırlı tutmalısınız. Bu içecekleri yemeğin yanında veya hemen ardından tüketmekten de kaçınmalısınız. Eğer hazımsızlık sorunu şikayetiniz varsa, kafeinli ve gazlı içecek tüketiminizi sonlandırmanızda yarar var. 

Gerekmedikçe antibiyotik kullanmamalısınız.

Ülkemizde antibiyotik kullanımıyla ilgili olarak yakın dönemde olumlu gelişmeler sağlandığını görmekteyiz. Antibiyotik satışının reçeteye bağlanmış olması bu konuda olumlu sonuçlar elde etmeyi sağladı. Genel kanının aksine, her enfeksiyonun tedavisi antibiyotik gerektirmez. Mevsim geçişlerinde sıkça rastlanan viral enfeksiyonlarda ise antibiyotik kullanımı hiçbir fayda sağlamaz. Gereksiz antibiyotik kullanımı nedeniyle bağırsak florası zarar görür ve faydalı bakterilerin sayısı azalır. Antibiyotikler, yalnızca bakteriyel enfeksiyonlarda ve ancak hekim gözetiminde kullanılmalıdır. Mevsim geçişlerinde bağışıklık sisteminizi güçlendirmek ve enfeksiyonlara karşı vücut direncinizi yükseltmek için doğal antibiyotikler daha doğru bir tercih olabilir. Doğal antibiyotikler arasında propolis, sarımsak ve soğan bağırsak sağlığı için çok faydalıdır.

Stresinizi kontrol altında tutmalısınız.

Bağırsak sağlığı için en önemli sorunlardan biri de aşırı strestir. Nitekim, aşırı stres anında vücudumuzun en çok etkilenen sistemlerinin başında sindirim sistemi gelmekte. Aşırı stres anında sindirim sistemimiz durur ve sindirim sistemimizdeki kan, kaslarımıza ve beynimize doğru gider. Ağız salgılarımızın midemize gitmemesi için ağzımızda kuruluk oluşur. Sindirim aksadığı için kabızlık ve ülser gelişebilir. Stresli kişilerin karbonhidrat, yağ ve protein ihtiyacı artar. Fakat sindirim durduğu için bu besinlerden etkin şekilde yararlanılamaz. Alınan yüksek kalorili gıdalar nedeniyle bağırsak sağlığı çok daha kötü hale gelir. Kişide eğer huzursuz bağırsak sendromu belirtileri varsa stres anında bu belirtiler daha da dayanılmaz hale gelebilir. Bağırsak sağlığı konusunda olumlu sonuçlar elde etmek için stresinizi kontrol altında tutmalısınız. Bu konuda dilerseniz profesyonel destek alabilirsiniz. 

Uyku düzeninizi korumalısınız.

Bağırsak sağlığı konusunda son olarak uyku düzeninize de dikkat etmelisiniz. Sağlıklı ve kaliteli bir uyku hem stresle baş etmek için, hem de birçok hastalıktan kurtulmak için çok önemlidir. Uyku düzeninizi korursanız bağırsak sağlığınız güçlenir, bağırsaklarınız daha iyi çalışır. Kalın bağırsak ile beyin arasındaki iletişim daha sağlıklı şekilde gerçekleşir. Ki bunun anlamı, vücudunuzun daha fazla dopamin ve serotonin salgılaması demektir. Yetersiz ve sağlıksız bir uyku ise bağırsak sağlığı için zararlı sonuçlar doğurur. Hatta mide ve bağırsak kramplarına yol açabilir. Sabah uyandığınızda bu gibi şikayetler yaşıyorsanız, bağırsak sağlığı konusunda bir şeyler yanlış gidiyor demektir. Bağırsak sağlığınızı güçlendirmek için bu önlemleri uyguladığınız halde olumlu sonuç elde edememişseniz, vakit geçirmeden hekiminize başvurmanızda yarar var. 

Tüm okurlarımıza sağlıklı, keyifli ve bol kazançlı günler diliyoruz…